Dúirt gníomhaí mór le rá ar son cearta inimirce i Nua-Eabhrac gur ‘tréimhse imní’ atá ann faoi láthair do phobal na hÉireann i Meiriceá.
Tá Ciarán Staunton, ceannaire an Irish Lobby for Immigration Reform, ag iarraidh stádas dlí a bhaint amach do na hÉireannaigh atá ina gcónaí sna Stáit Aontaithe gan cead oifigiúil.
Dúirt sé go bhfuil na díbeartha le déanaí, do na mílte duine gan cáipéisí ó Mheiriceá, ag baint le go leor tíortha, ní amháin Meiriceá Láir agus Theas.
‘Tá sé ina chúis imní,’ a dúirt sé, ‘mar gheall gur gheall Donald Trump, roimh an toghchán i mí na Samhna seo caite, go gcuirfeadh sé deireadh le gach duine gan stádas dlíthiúil.
Anois tá sé ag cur an teachtaireacht amach go bhfuil sé ag cloí leis an ngealltanas sin.
‘Tá an scéal seo á úsáid ag na meáin le híomhánna d’inimircigh choiriúla á dtaispeáint os comhair na gceamaraí chun a chruthú go bhfuil an tUachtarán ag gníomhú de réir a fhocail.
‘I gcásanna áirithe, gabhadh daoine fiú agus iad sa chúirt le haghaidh cás coiriúil.’
Tháinig na tuairimí sin i ndiaidh a nochtadh gur gabhadh 56 Éireannach gan cháipéisí dlí i Nua-Eabhrac, i mBostún agus i New Jersey, agus go ndíbirt 43 díobh go dtí seo.
Creidtear gur daoine iad seo a tháinig ar chuairt 90 lá faoi scéim shaor víosa, ach a d’fhan níos faide ná mar a cheadaítear.
Bhog an tUasal Staunton go Nua-Eabhrac ó Chathair na Mart, Co. Mhaigh Eo, sna 1980idí, agus dúirt sé go bhfuil ar Trump cloí lena lucht tacaíochta sa Pháirtí Poblachtach, go háirithe agus toghcháin lárthéarma an tSeanaid agus Theach na nIonadaithe ag teacht an bhliain seo chugainn.
Mura gcoinníonn na Poblachtaigh greim ar na comhlachtaí sin, beidh sé deacair ag Trump dlíthe a chur i bhfeidhm i rith an dara leath dá théarma.
Dúirt Staunton: ‘Cé go bhfuil Trump ag déanamh mar a gheall sé, tá míshástacht ag tosú fiú i measc a chuid tacaíochta is dílse.
I stáit Phoblachtacha mar Texas, Oklahoma agus Kansas, tá feirmeoirí ag éirí míshásta.
Bhí fórsa oibre seasmhach ann le Easpáinneach chun torthaí a bhailiú, nó chun obair chrua a dhéanamh in áiteanna mar nós seamlais, tá na poist sin anois gan líonadh. Agus ní fonn ar ghnáth Mheiriceánaigh na poist sin a dhéanamh.’
Meastar go bhfuil idir 20,000 agus 30,000 Éireannach gan cháipéisí dlí ina gcónaí sna Stáit Aontaithe inniu. Tháinig formhór acu sna 1980idí.
Tar éis na n-ionsaithe i Meiriceá ar 9/11, tháinig deireadh le haon saghas neamhfhoirmiúil inimirce. Má fhanann duine thar a víosa 90 lá, tá iarmhairtí tromchúiseacha i ndán dóibh.
Tá cúrsaí go háirithe casta do na hÉireannaigh a tháinig sna 1980idí.
Gan stádas dlí, tá siad anois ceangailte den saol i Meiriceá. Ní féidir leo filleadh abhaile fiú amháin do shochraid tuismitheora, mar gheobhaidís cosc uathoibríoch ar dhul ar ais go Meiriceá.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
