Roimh an mbuiséad maidin Dé Máirt, dúirt an Taoiseach Micheál Martin go raibh liúntais na bliana seo dírithe ar ‘theaghlaigh agus ar oibrithe, agus chun cabhrú le daoine agus costais ag ardú.’
I measc na mbeart a fógraíodh tá ardú €1 ar thoitíní; ardú €3 ar an Liúntas Maireachtála ina n-aonar; uasteorainn €550 sa mhí ar chostais chúram leanaí; agus go leor eile.
Agus an pobal ag iarraidh a thuiscint cén tionchar a bheidh ag an mbuiséad is déanaí ar a saol laethúil, tá aiseolas ag teacht isteach ó gach earnáil de shochaí na hÉireann.
‘Is beag a shroichfidh na teaghlaigh is mó a bhfuil gá acu leis’
Dúirt an eagraíocht charthanachta do thuismitheoirí aonair, One Family, go raibh siad ‘díomá’ leis na bearta a tugadh isteach, agus thug siad faoi deara ‘gur beag a shroichfidh na teaghlaigh is mó a bhfuil gá acu leis.’
Thug an eagraíocht faoi deara go gcabhraíonn an Liúntas Breosla le teaghlaigh aon-tuismitheora, ach dúirt siad freisin ‘nach gcoimeádfaidh go leor de na fógraí a rinneadh inniu fiú suas leis an mboilsciú do leanaí agus dá dtuismitheoirí atá ina gcónaí i mbochtaineacht.’
Dúirt siad freisin go gcuireann an teip chun na teorainneacha ioncaim a ardú i gcás Íocaíocht Idirthréimhseach na nIarrthóirí Poist agus Íocaíocht Teaghlaigh Aon-Tuismitheora cosc ar theaghlaigh aon-tuismitheora fostaíocht shásúil a fháil.
Tá an Licensed Vintners Association (LVA) míshásta le Buiséad 2027 freisin, agus iad ag rá nach bhfaighidh go leor tithe tábhairne i mBaile Átha Cliath agus i gceantair uirbeacha eile aon rud.
Dúirt siad freisin go gcuirfidh an t-ardú ar an íosphá brú ‘suntasach’ ar thithe tábhairne ar fud na tíre.
Dúirt an Príomhoifigeach Feidhmiúcháin Donall O’Keeffe go raibh ‘díomá mhór’ ar an eagraíocht, agus é ag rá go raibh ‘bearta glactha ag an Rialtas a fhágfaidh go mbeidh sé níos costasaí fós gnó a dhéanamh.’
Mhínigh an tUasal O’Keeffe go raibh súil ag an ngrúpa go laghdófaí cáin mháil ar alcól, agus go mbeadh bearta ann chun tacú le hoscailtí go déanach san oíche.
‘Fágfaidh an buiséad seo go mbeidh sé níos deacra do thithe tábhairne feidhmiú an bhliain seo chugainn, agus is rud é sin a mhothófar ar deireadh thiar ag cuntair na dtithe tábhairne ar fud na tíre,’ a dheimhnigh sé. Is é an Liúntas Maireachtála ina Aonar an íocaíocht leasa shóisialaigh is mó a spreag caint ar líne, agus go leor daoine ag dul chuig X chun a dtuairimí a nochtadh.
Baineann an íocaíocht le haon duine atá ina chónaí ina aonar agus atá ag fáil íocaíocht leasa shóisialaigh nó pinsean incháilithe.
Dé Máirt, dheimhnigh an tAire Jack Chambers go raibh méadú €3 á dhéanamh ar an liúntas, rud a d’ardaigh go €25 sa tseachtain é.
Agus an pinsean agus íocaíochtaí leasa shóisialaigh eile ag méadú, tá frustrachas ar go leor daoine faoin méid ‘trua’ sin.
‘Méadú trua €3 sa tseachtain ar an liúntas maireachtála ina aonar,’ a scríobh duine amháin ar líne. ‘Cén masla é sin!!!!’
Grúpa amháin a raibh an chuma air go raibh sé sásta le Buiséad 2027 ná Dublin Chamber; chuir siad fáilte roimh na tionscnaimh a d’fhógair an tAire Harris agus an Aire Chambers.
Mhol an Príomhoifigeach Feidhmiúcháin, Mary Rose Burke, an méadú ar an gCreidmheas Cánach Corparáide Taighde agus Forbartha agus an laghdú ar ráta na Cánach ar an ráta Cáin Fháltais Caipitil.
Dúirt Ms Burke freisin go raibh gá leis an maoiniú €150 milliún don Chiste Náisiúnta Oiliúna do scileanna AI chun lucht saothair a ullmhú do na hathruithe atá romhainn.
‘Cuireann bearta an lae inniu tacaíocht fháiltiúil ar fáil d’fhiontair agus d’fhostaithe,’ a dúirt an Príomhoifigeach Feidhmiúcháin.
‘Caithfear díriú ar an dul chun cinn sin a chothú trí chostas agus castacht gnó a dhéanamh a laghdú agus trí aghaidh a thabhairt ar na srianta bonneagair atá ag cur bac ar infheistíocht.’
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
