Ray D’Arcy: ‘RTÉ ag tacú leis na healaíona, mo thóin!’

Tá an t-iar-réalta de chuid RTÉ, Ray D’Arcy, tar éis cáineadh mór a dhéanamh ar an gcraoltóir náisiúnta as comlachtaí atá lonnaithe sa Bhreatain a fhostú chun ceolchoirmeacha Raidió 1 a stiúradh – ag rá gur ‘náire uafásach é’.

Tá D’Arcy ag tabhairt amach tar éis dó teacht chun solais níos luaithe an mhí seo gur fhostaigh RTÉ an ghníomhaireacht brandála fuaime WiseBuddah atá lonnaithe i Londain.

Dúirt RTÉ gur fuair an comhlacht an conradh ‘i ndiaidh próiseas soláthair phoiblí iomaíoch’, chun ‘príomhghnéithe de na téamaí nua, arna léiriú ag Ceolfhoireann Cheolchoirme RTÉ’, chun ceolchoirm nua a léiriú chun fuaim Raidió RTÉ 1 a athnuachan.

Nochtadh an ceol tosaigh nua ar sceideal laethúil Raidió RTÉ 1 ar an 13 Aibreán, mar aon le ceol nua do na nuachtáin.

Dúirt D’Arcy, a d’imigh ​​ón stáisiún i mí Dheireadh Fómhair seo caite tar éis 11 bliana, go raibh sé soiléir nuair a bhain bainisteoirí an stáisiúin ‘Over The Moors’ le Stockton’s Wing as réamhrá Liveline le Joe Duffy tar éis 40 bliain nuair a ghlac Kieran Cuddihy seilbh.

Dúirt sé: ‘Táimid an-mhaith sna healaíona… táimid ag déanamh ár ndícheall.’ Thugamar Oscar Wilde, William Butler Yeats, Beckett don domhan.

‘Ó thaobh an cheoil de, thugamar U2, Riverdance, The Chieftains, The Cranberries don domhan, leanann an liosta ar aghaidh agus ar aghaidh.

‘Agus tá tionchar ag ceol na hÉireann ar cheol eile ar fud an domhain, mar gheall ar an diaspóra mór seo atá againn.

‘Chuamar ar longa agus thugamar ár bhfidil agus thugamar ár gceol linn. Sea, táimid thar barr. Táimid an-mhaith ag an sórt sin ruda, nach bhfuil?

‘Agus fós, ár gcraoltóir náisiúnta, ár meáin seirbhíse poiblí, cad a dhéanann siad nuair a bhíonn sraith cheoil uathu dá stáisiún raidió uimhir a haon? Téann siad go Sasana. Cén fáth nach ndéanfaidís anseo é?

‘Sea, chruthaigh WiseBuddah sraith fuaime cuimsitheach atá oiriúnaithe do chéannacht atá ag teacht chun cinn an stáisiúin. Sin a deir siad faoi fhuaim nua RTÉ Raidió a hAon.’

Dúirt D’Arcy le héisteoirí ar a phodchraoladh laethúil, Ray D’Arcy Daily, nach raibh a thrácht ag iarraidh ‘score settling’ a dhéanamh.

Dúirt sé: ‘Is gearán fíor é seo. Tá gearán fíor agam. Agus má tá gearán agaibh, cad a dhéanfaidh sibh? Cá rachaidh mé?,’ a dúirt sé agus é ag seinm an réamhrá bunaidh do Liveline.

‘Bhí sé soléir cad a bhí le tarlú nuair a bhain siad Over The Moors le Stockton as Liveline. Agus ar ndóigh, d’fhéadfá a thuiscint go raibh athchóiriú ann – amach leis an sean isteach leis an nua – tuigim é sin.

‘Ach nuair a bhíonn rud chomh haitheanta sin agat, cén fáth a gcuirfeá réidh leis?’ agus é ag tagairt don chaoi a bhfanann fonn téama an Late Late Show gan teagmháil.

Dúirt D’Arcy gur ‘náire mhór’ é nár ‘bhain RTÉ leas as an tallann atá againn sa tír seo.

‘Agus féach, rachaimid i dtaithí air de réir mar a rachaimid i dtaithí ar gach rud. Ach ní féidir liom glacadh leis an bhfíric go bhfuil an oiread sin tallainne againn sa tír seo, agus nár bhaineamar leas as. Is mór an náire é.

‘Agus deir siad gur chuir siad faoi phróiseas soláthair phoiblí é, ceart go leor, is dócha gur chuir siad, ach d’fhéadfaidís é a choimisiúnú.’

D’iarr sé ar Choiste an Oireachtais um na Meáin agus Cumarsáid bainisteoirí RTÉ a thabhairt isteach agus ceist a chur orthu cén fáth ar fhostaigh siad an comhlacht sa Bhreatain chun an gligín a dhéanamh in ionad é a choimisiúnú.

‘Mar sin, an bhfuil siad chun ceisteanna a chur ar Choiste an Oireachtais um na Meáin agus Cumarsáid faoi sin? Is é RTÉ atá ag tacú leis na healaíona, mo thóin,’ a dúirt D’Arcy.

Ní hé D’Arcy an t-aon duine atá trína chéile ag RTÉ as gan ealaíontóirí Éireannacha a úsáid.

D’eisigh Cumann Chumadóirí Scáileáin na hÉireann (SCGI) agus Cumann an Cheoil Neamhspleáigh (Aim) Éireann ráiteas comhpháirteach ag léiriú díomá le ‘fhéiniúlacht fuaime’ nua an chraoltóra náisiúnta, ag rá go léiríonn an ceol nua ‘caillteanas díreach don earnáil cheoil in Éirinn’, le luach suas le €100,000 sa bhliain i gcearta ceoil agus ioncam ríchíosa.

Scéalta Gaeilge ExtraG.ie
ar fáil ar ríomhphost (email)

• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com

• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.

• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie

Cliceáil ar cheann de na lógónna chun an stáisiún teilifíse agus na stáisiúin raidió Gaeilge a fháil