

Bhí máthair le huathachas, a raibh a leanbh nuabheirthe bainte as a cúram roimh an Nollaig, ‘cúraim (caring), socair (calm) agus ábalta (competent) ina cúram dá mac’.
Tuairiscíodh i dtuarascáil de chuid Thionscadal Dlí Leanaí (Child Law Project) freisin gur admhaigh oibrí sóisialta de chuid Tusla go raibh líomhaintí ‘gan bhunús’ curtha san áireamh i gcoinne na máthar.

Thuairiscigh an Irish Mail on Sunday roimhe seo conas a ligeadh an leanbh isteach san ospidéal cúpla lá tar éis dá mháthair caingean Ard-Chúirte a thógáil in iarracht bainne cíche (beast milk) a thabhairt don leanbh.
D’éiligh máthair an linbh go raibh sé ag éirí tinn mar gheall gur cuireadh cosc beathú cíche (breastfeeding) a thabhairt dó, tar éis dó a bheith curtha faoi chúram.
Nochtann an tuarascáil an chaoi a dúirt oibrí sóisialta leighis sinsearach, ón ospidéal máithreachais inar rugadh an limbh, leis An Cúirt Dúiche Bhaile Átha Cliath: ‘Tá sí cúraim (caring), socair (calm) agus ábalta (competent) ina cúram dá mac.’
D’áitigh comhairleoir do sheirbhís ban amháin a bhaineann le Merchants Quay Ireland nach bhfeiceann sí ‘aon chúis nach dtabharfaí deis di [a bheith mar thuismitheoir], agus nach dtabharfaí na tacaíochtaí cearta di’.
Thairg bean chabhrach, a bhfuil deimhniú Tusla aici agus a bhfuil aithne aici ar an máthair, aire a thabhairt di féin agus dá leanbh ina teach tar éis diúltú d’atreoraithe chuig aonad na máithreacha agus naíonán.
Mar sin féin dúirt oibrí sóisialta de chuid Tusla leis an gcúirt nach raibh an dara rogha acu ach an leanbh a bhaint.
Go déanach in 2025, rug an bhean, atá as an mBreatain, a tríú leanbh in Éirinn. Thug Tusla iarratas chun é a thógáil faoi chúram ag breith.
D’fhan an leanbh faoi chúram a mháthar san ospidéal máithreachais ar feadh deich lá.
Ach dheimhnigh cúirt ordú de bhun alt 17 den Acht um Chúram Leanaí 1991, a cheadaigh an leanbh a bhaint láithreach óna mháthair, le cur i socrúchán altrama.
Deonaíodh ordú don Ghníomhaireacht um Leanaí agus Teaghlaigh (Child and Family Agency, CFA) a cheadaigh do bhaill na nGardaí cabhair a thabhairt más gá. Rinneadh diagnóis ar an máthair le Neamhord Pearsantachta Mothúchánach Éagobhsaí (Emotionally Unstable Personality Disorder, EUPD) agus uathachas (autism). Níl ciontuithe coiriúla aici ná níl fadhbanna andúile aici.
Chuir a habhcóide in iúl don oibrí sóisialta ó Tusla go raibh foireann an ospidéil ag moladh an mháthair agus an mac a choinneáil le chéile, ag cur leis: ‘Is í an Ghníomhaireacht um Leanaí agus an Teaghlach amháin nach dtacaíonn leis an rogha aonad máthar agus linbh.’
Dúirt oibrí sóisialta Tusla, de réir thuarascáil Thionscadal Dlí na Leanaí: ‘Is ó pheirspictíocht an riosca atá ár dtuairim.’
Dúirt an t-oibrí sóisialta le habhcóide na máthar gurb é cás an CFA gur ídigh siad gach rogha sula ndearna siad iarratas ar Ordú Cúraim Eatramhach in ainneoin nár bhuail siad léi ach faoi dhó.
D’admhaigh an t-oibrí sóisialta don chúirt gur chuir sí dhá líomhain gan bhunús i gcoinne na máthar san áireamh agus na hatreoraithe á ndéanamh aici, ceann amháin maidir le marc ar chraiceann an linbh agus líomhain gur tugadh drugaí dó.
Measadh go raibh an dá líomhain ‘gan bhunús’.
Dúirt urlabhraí ó Tusla: ‘Táimid an-eolach ar an bhfíric go bhfuil cásanna a bhaineann le leanbh a bhaint ó chúram tuismitheora an-chráite do gach duine atá bainteach leo, go háirithe máithreacha agus teaghlaigh ag am atá leochaileach cheana féin.’
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.