Borradh ag Putin sa Rúis mar gheall ar ‘ionsaí mídhleathach’ Trump ar an Iaráin

09/03/2026

Tá lucht tacaíochta Putin ag rá anois go raibh sé ceart a bheith buartha go n-úsáidfeadh an tIarthar an Úcráin chun ionradh ‘i gcoinne an dlí idirnáisiúnta’ a dhéanamh ar an Rúis.

Chuir Uachtarán na Rúise, Vladimir Putin, teileagram comhghairdis chuig Mojtaba Khamenei ar a cheapadh mar Cheannaire Uachtarach na hIaráine; agus gheall sé tacaíocht seasmhach do Tehran.

Meastar gur comhartha é seo den imní atá ag dul i méid sa Rúis – agus an dream is diongbháilte (hardliners) ag áitiú go raibh cur chuige Putin i leith an iarthar ceart i gcónaí.

Mojtaba Khamenei
Mojtaba Khamenei

Is é sin gur theastaigh ó thíortha an Iarthair ionradh a dhéanamh ar an Rúis. Fiú má tá cuma paranoia air sin dúinn, tá tuairiscí á ndéanamh ar ghníomhartha agus ar ráitis Donald Trump, Peter Hegseth agus go leor airí Iosraelacha sna meáin sa Rúis agus ar fud an domhain.

I ráiteas, dúirt Putin: ‘Anois, nuair atá an Iaráin ag tabhairt aghaidh ar ionsaí armtha, gan dabht beidh misneach agus dúthracht mhór ag teastáil le haghaidh d’obair san oifig ard seo.

‘Táim muiníneach go leanfaidh tú le hobair d’athar go honórach agus go n-aontóidh tú muintir na hIaráine i bhfianaise trialacha diana.

‘Maidir liomsa, ba mhaith liom ár dtacaíocht seasmhach do Tehran agus ár ndlúthpháirtíocht lenár gcairde Iaránacha a dhearbhú. Bhí an Rúis ina comhpháirtí iontaofa den Phoblacht Ioslamach agus fanfaidh sí mar sin.’

Tá imní mhór i Moscó faoi na hionsaithe comhpháirteacha idir SAM agus Iosrael ar an Iaráin, agus anois tá imní ar thráchtairí an Iarthair go bhféadfadh sé seo a bheith dona do Mheiriceá.

Tar éis mharú an Cheannaire Uachtarach Ayatollah Ali Khamenei, bhí roinnt tráchtairí sa Rúis ag tabhairt rabhaidh go bhféadfadh ionsaí den chineál céanna a bheith ar na bacáin ar an Rúis féin.

Bhí cuid acu den tuairim go mbeadh ionsaí ar an Rúis níos dóchúla dá gcaillfí an Iaráin mar chomhghuaillí.

Deir guthanna neamhghéilliúla go léiríonn ráitis le déanaí ó oifigigh an Iarthair faoin mbaol cogaidh leis an Rúis go bhfuil fonn méadaitheach ionsaí a dhéanamh, in ainneoin armlann núicléach Mhoscó.

Vladimir Putin Uachtaran na Ruise
Vladimir Putin, Uachtarán na Rúise

Cé go bhfuil imní ar an Kremlin faoin ngéarchéim san Iaráin, neartaíonn sé creideamh na Rúise le fada an lá go ngníomhaíonn SAM agus a comhghuaillithe lasmuigh de noirm idirnáisiúnta.

Don Uachtarán Vladimir Putin, is meabhrúchán iad na hionsaithe ar idirghabháil NATO sa Libia i 2011, a chuir Muammar Gaddafi as a riocht agus a d’fhág an tír i gcíréib.

Mhúnlaigh an eachtra sin dearcadh domhanda Putin agus chuir sé lena chinneadh filleadh ar an uachtaránacht an bhliain dár gcionn.

Chuir na híomhánna de bhás brúidiúil Gaddafi — a cheiliúir roinnt ceannairí an Iarthair — ina luí ar Putin go bhféadfadh gluaiseachtaí daonlathacha faoi thacaíocht an Iarthair bagairt a dhéanamh ní hamháin ar chóras polaitiúil na Rúise ach ar a mharthanas pearsanta féin freisin.

Míonna ina dhiaidh sin, neartaigh agóidí móra i Moscó faoi chalaois toghcháin eagla go mbeadh éirí amach faoi thionchar an Iarthair.

Faoi Bhealtaine 2012, roimh a insealbhú, rinne Putin iarracht na hagóideoirí a chur faoi chois, rud a léirigh casadh géar sa pholaitíocht intíre agus i gcur chuige na Rúise i leith an Iarthair araon.

Chuir an dearcadh seo le gníomhartha Mhoscó san Úcráin sa deireadh. Tar éis dóibh fórsa míleata a thástáil sa tSeoirsia i 2008, mheas an Kremlin gur bhagairt dhíreach a bhí i spéis NATO san Úcráin agus sa tSeoirsia.

Léiríodh a idirghabhálacha san Úcráin in 2014 agus an ionradh lánscála in 2022 go hinmheánach mar bhearta réamhghníomhacha i gcoinne oibríochta de stíl an Iarthair mar a bhí i Libia.

Donald Trumpo agus Putin
Donald Trumpo agus Putin. Pictiúr: Getty Images

Ó shin i leith, tá an Iaráin ina comhpháirtí neamhghnách don Rúis, ag soláthar dróin mar mhalairt ar na billiúin dollar.

Ach níl na naisc sin láidir go leor le go ndéanfadh Moscó idirghabháil thar ceann Tehran.

Coinníonn an Rúis tuiscint chiúin le hIosrael freisin, a sheachain airm a sholáthar don Úcráin agus atá anois ina ceann scríbe sábháilte do Rúisigh shaibhre faoi smachtbhannaí.

D’fhéadfadh an coimhlint reatha sa Mheánoirthear a bheith chun leasa Mhoscó fiú.

Tabharfaidh praghsanna ola agus gáis atá ag ardú ioncam níos airde don Rúis, agus d’fhéadfadh díriú fada SAM ar an Iaráin moill a chur ar thacaíocht mhíleata Mheiriceá don Úcráin.

Tugann sé buntáiste bolscaireachta intíre do Putin freisin: neartaíonn radhairc chogaidh agus éagobhsaíochta thar lear a scéal faoi léigear sa Rúis, agus é féin mar chosantóir daingean na tíre.


Scéalta Gaeilge ExtraG.ie
ar fáil ar ríomhphost (email)

• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com

• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.

• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie


Cliceáil ar cheann de na lógónna chun an stáisiún teilifíse agus na stáisiúin raidió Gaeilge a fháil

RFailtelogo 1
rnaglogo2 1
TG4logo 2
RnaLlogo 4

Comhroinn Anois

B'fhéidir gur mhaith leat freisin ...

© 2021 – 2026 Extra.ie | DMG Media
exit-upcrosschevron-down linkedin facebook pinterest youtube rss twitter instagram facebook-blank rss-blank linkedin-blank pinterest youtube twitter instagram