‘A Joe, an sínfeá an t-im chugam?’ a ghlaoigh Niall ón taobh eile den bhord Formica.
‘Nóiméad, a Dhaid. Táim á úsáid.’
Thóg Joe daba eile ime sular shleamhnaigh sé an mhias síos an bord. Bhuail sé an pota prátaí, chas sé go tapa, agus d’eitil sé thar chiumhais an bhoird. Thit sé béal faoi ar an urlár.
D’fhéach Pat ar an mias ar feadh soicind, ach níor chrom sí chuige.
‘Á, a Íosa Críost, féach a bhfuil déanta agat,’ arsa Niall. Bhí seile bailithe ag cúinne a bhéil.
‘Timpiste a bhí ann,’ arsa Joe go grod.
Lig Pat osna.
‘An bhfágfá é anois, a Niall? Is cuma faoi.’
Chuaigh sí isteach sa chistin agus d’fhill sí le tráidire: tobán ime, trí bhabhla maróige ríse agus trí spúnóg.
‘Anois, a Niall,’ ar sise. ‘Nach í seo an mhilseog is ansa leat? Cnapach, díreach mar is maith leat í.’
D’fhéach Niall ar an rís.
Shlog sé siar an chuid eile dá dhinnéar. Thóg sé an chéad spúnóg den mhilseog agus dhún sé a shúile.
‘Sin í an ceann is fearr a rinne tú riamh, a Pat.’
Chlaon sí a ceann.
‘Tá práta fágtha ansin, a Joe,’ ar sise. ‘Ná bí cúthail.’
Thóg Joe é. Gan im.
D’athraigh Pat an scéal.
‘A Joe, an cuimhin leat Seán O’Caoimh ag fanacht linn?’
‘Is cuimhin, cinnte. Céard faoi?’
‘Bhuail mé leis inniu,’ arsa Pat. ‘Thug sé síob abhaile dom ina Toyota nua. Tá sé ag bainistiú teach tábhairne darb ainm The Pony and Trap, i Kilburn.’
Stán Joe síos isteach ina thae.
‘Dúirt sé go bhfuil siad ag lorg fear beáir agus gur cheart duit glaoch air.’
‘Á, a Mham, dúirt mé míle uair leat nár mhaith liom dul go Londain.’
‘Ní raibh cónaí ort ann riamh,’ arsa Niall.
‘Ach ba mhaith liom fanacht anseo.’
‘Féach,’ arsa Niall. ‘Seo seans duit. Post. Pá. Tús úr.’
‘Ach tá mé ar tí post a fháil anseo.’
‘Cén post é an uair seo?’
‘Dúirt Séamas Ó Murchú go mbeidh obair ar na dugaí an mhí seo chugainn.’
‘An scéal céanna gach uair,’ arsa Niall. ‘An mhí seo chugainn i gcónaí.’
Chrom sé chun tosaigh.
‘Táim ag dul ar scor an bhliain seo chugainn. Beidh an t-airgead gann orainn.’
Shín sé méar i dtreo Joe.
‘Tá a fhios agat go maith go mbeadh post ag Séamas Ó Dúill duit amárach.’
‘Ní rachaidh mé isteach sa mhonarcha.’
D’ardaigh Niall a ghlór.
‘Chuir an mhonarcha sin éadaí ar do dhroim. Chothaigh sí thú.’
‘Níor mhaith liom críochnú suas cosúil leatsa, a Dhaid.’
Scríob cosa a chathaoireach ar an urlár de réir mar a léim Niall ina sheasamh.
‘Céard a dúirt tú?’
Léim Joe ina sheasamh chomh maith, ag bualadh an bhoird lena cheathrú.
‘Dúirt mé nach bhfuil do shaolsa uaim. Tá mo shaol féin uaim.’
Bhrúigh Niall an bord i leataobh agus rug sé ar Joe sa choiléar.
Ghlaoigh Pat amach, ‘A Niall! Ná déan é!’
Bhuail dorn Niall Joe ar an gcluas. Lig Joe béic as.
Chúlaigh sé siar in aghaidh an bhalla.
‘Níl eagla orm romhat, a sheanbhastaird,’ arsa Joe, agus é ag cuimilt a chluaise deirge.
‘Sin é, tá mo sháith agam anois, a mhic. Níl aon fháilte romhat anseo níos mó. Bailigh do chuid rudaí amárach agus amach an doras leat.’
‘Ní féidir leat mé a chaitheamh amach mar sin.’
‘Ach is féidir. Má fheicim tú fós anseo tráthnóna amárach, cuirfidh mé glaoch ar na gardaí.’
Chúlaigh Joe suas an staighre agus phlab sé doras a sheomra leapa ina dhiaidh.
‘Amadán críochnaithe,’ a dúirt sé faoina fhiacla.
Thíos staighre, d’ardaigh agus d’ísligh na guthanna.
Sheas Joe i lár an tseomra leapa ar feadh nóiméid, ag féachaint thart.
Ghearr solas na gréine stríoc éadrom trasna an tseomra. Bhí a chuid éadaí scaipthe ar an urlár. Bhí póstaer de na Rolling Stones os cionn na leapa, buí sna cúinní, Mick Jagger reoite i lár a choiscéime mar a bheadh puipéad ar shreang ann.
Bhí doras an vardrúis ar oscailt agus rudaí éagsúla ar tí titim amach. Bréagáin líonta. Seanleabhair agus irisí. Carn de Playboy agus Penthouse.
Ar an mbord cois leapa bhí seinnteoir caiséad agus téipeanna in aice leis de chuid Black Sabbath, Led Zeppelin agus The Doors.
Tar éis tamaill, mhoilligh smaointe Joe. Luigh sé síos ar an leaba, é fós ina chuid éadaí. Ba ghearr go raibh sé ina chodladh.
Thíos staighre, bhí Pat ina suí ag bord na cistine, a ceann idir a lámha. Lig Niall an madra isteach.
Níor tháinig le Niall ná Pat amharc ar a chéile.
Ba í an t-aon fhuaim anois ná an madra ag lí an ime den urlár.
Ar mhaithe leis an nGaeilge a chur chun cinn sna meáin go léir foilsíonn ExtraG.ie an colún seachtainiúil seo le Micheál Bairéad óna shuíomh idirlín mickgb.com.
Ar an suíomh, is féidir leat éisteacht leis freisin agus tú ag léamh, agus frásaí deacra a sheiceáil trí chliceáil ar aon fhocal.
AUDIO: Tá fuaimrian (audio) ar fáil ann, ag úsáid intleacht shaorga (AI), chun an téacs Gaeilge a léamh amach. Mar sin is féidir é a chloisteáil agus tú á léamh.
DICTIONARY: Agus tá foclóir ann, ag úsáid teanglann.ie, ionas gur féidir leat brú ar fhocal chun a bhrí (meaning) a fháil, díreach ar an leathanach atá á léamh agat.
Tá na colúin go léir le Micheál Bairéad i gcartlann amháin ar an suíomh mickgb.com. Tá beagnach trí chéad dóibh ann go dtí seo.
Chomh maith le sin tá 805 colún a scríobh a athar, Peadar Bairéad, i gcartlann eile.
Is scríbhneoir agus colúnaí é Mícheál Bairéad a bhunaigh an suíomh gréasáin mickgb.com, mar chartlann dá scríbhinní.
Is Éireannach é atá ina chónaí sna Stáit Aontaithe le blianta fada. Cé gur rugadh i gContae Mhaigh Eo é, d’fhás sé aníos i mBaile Átha Cliath agus i gCill Chainnigh. Caitheann sé cuid mhaith ama in Éirinn fós.
Dhear agus d’fhorbair sé an suíomh idirlín mickgb.com d’eagraíocht neamhbhrabúis.
Is athair Micheál é Peadar Bairéad. Rugadh é in Iorras in iarthuaisceart Chontae Maigh Eo agus bhí cónaí air i gCill Chainnigh sula bhfuair sé bás sa bhliain 2019.
Múinteoir Ghaeilge, agus scríbhneoir prós agus filíochta ab ea Peadar.
Foilsíodh ceithre chnuasach filíochta (Duilleoga Fómhair, Cleití na hAislinge, Fataí Rómhair agus An Fómhar Deireanach) leis, chomh maith lena dhírbheathaisnéis (Doirse Dé).
Bhí sciar maith dá chuid filíochta ar chúrsaí scoile agus léinn. Foilsíodh scríbhinní Pheadair i go leor irisí: Feasta, Comhar, An Sagart, An Timire, Anois, agus Scéala Éireann san áireamh. Colúnaí seachtainiúil ab ea é sa Kilkenny People freisin, ó 1979 – 2018. Tá 805 dá cholúin ar fáil ar mickgb.com.
Ríomhphost: mickgb@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
