

Tá tacaíocht tugtha ag ceannaire Shinn Féin, Mary Lou McDonald, do ghníomhaithe ar son athainmniú Pháirc Herzog i mBaile Átha Cliath.
Ag labhairt leis an Irish Daily Mail, dhiúltaigh sí go láidir d’éilimh gur frith-Sheimíteach a bhí i seasamh na n-agóideoirí atá i gcoinne cinedhíothú Iosraelach i nGaza.
Mar thoradh ar rún ón gcomhairleoir Sinn Féin, Kourtney Kenny, i mí an Mheithimh 2024, chomhaontaigh Comhairle Cathrach Bhaile Átha Cliath an pháirc a athainmniú an mhí seo caite, ach cuireadh stop leis seo seachtain ina dhiaidh sin ar fhorais dhlíthiúla.

Ainmníodh an pháirc i Ráth Garbh (Rathgar) i 1995 i ndiaidh Chaim Herzog, uachtarán Iosrael ó 1983 go 1993, a rugadh i mBéal Feirste agus a tógadh i mBaile Átha Cliath.
Chuaigh sé isteach in Arm na Breataine freisin, agus ina dhiaidh sin i sceimhlitheoirí Iosraelacha a rinne ionsaí ar Phalaistínigh agus a chuir iallach orthu a dtithe sa Phalaistín a fhágáil.
Tá a ghníomhaíochtaí i gcoinne mhuintir na Palaistíne ina n-ábhar tuairiscí le déanaí mar gheall ar ionsaithe leanúnacha Iosraelach ar Gaza áit a bhfuil siad ag áitiú thart ar leath den chríoch, agus mar gheall ar ghorta agus mar gheall ar chinedhíothú.
Rinne an Taoiseach Micheál Martin cur síos ar an togra chun an pháirc a athainmniú mar rud ‘an-deighilteach agus mícheart’, ag glaoch air ‘séanadh ar ár stair’. Mhaígh sé freisin go mbeadh sé ‘gan aon amhras mar rud frith-Sheimíteach’.
Tá figiúirí suntasacha Iosraelacha a thacaíonn leis na hionsaithe ar mhuintir na Palaistíne i nGaza, sa Bhruach Thiar agus in áiteanna eile, tar éis an chinnte a cháineadh, lena n-áirítear an tAire Gnóthaí
Eachtracha Gideon Saar, a mhaígh gur nocht sé ‘nádúr frith-Sheimíteach’ na hÉireann.
Mar sin féin, ag labhairt leis an Irish Daily Mail, dhiúltaigh Ms McDonald d’iarrachtaí an feachtas a mheascadh le frith-Sheimíteachas agus chosain sí na hiarrachtaí an pháirc a athainmniú.
Fuair pobalbhreith de 1,000 duine a rinne Amárach don Mail amach go dúirt 45% nár cheart í a athainmniú, agus dúirt 30% gur cheart í a athainmniú agus d’fhreagair 24%) ‘Níl a fhios agam’.
Dúirt Ms McDonald, a tógadh i Ráth Garbh achar gearr ón bpáirc, go raibh sí ‘ar an eolas’ faoin bhfeachtas roimh ré.
Dúirt sí go bhfuil daoine ‘fonnmhar gníomhartha a dhéanamh nuair is féidir leo chun brú a uasmhéadú ar Iosrael, chun brú a uasmhéadú ar [príomh-aire Iosrael Benjamin] Netanyahu, chun cinedhíothú a fhógairt agus chun athrú an-riachtanach a chur i bhfeidhm’.
Dúirt Ms McDonald freisin go bhfuil gá le ‘dearbhú (reassurance) a thabhairt do mhuintir na nGiúdach’ i bhfianaise leibhéil mhéadaitheacha ionsaithe frith-Sheimíteacha ar fud an domhain.
Mar sin féin, chuir sí béim go bhfuil an cáineadh ar Iosrael faoi cháineadh ar an ngabháil, ar an apartheid agus ar an chinedhíothú’.
Dúirt sí freisin go gcreideann sí go bhfuil sé de cheart ag Stát Iosrael a bheith ann, i gcomhréir leis na teorainneacha a comhaontaíodh i gComhaontuithe Oslo i 1993, agus go ndiúltaíonn sí don fhrith-Sheimíteachas.
Nuair a fiafraíodh di faoi éilimh ‘frith-Ghiúdacha’, dúirt Ms McDonald: ‘Ní aontaím leis sin… D’fhás mé aníos i gcomharsanacht inar bhíodh comharsana Giúdacha agam i gcónaí, agus inar bhíodh cairde Giúdacha againn i gcónaí.
‘D’fhás mé aníos i gcomharsanacht Pháirc Herzog, mar sin is éard atá i gceist agam, tá aithne an-mhaith agam ar an tír-raon seo.
‘Agus is fuath liom an fhrith-Sheimíteachas. Is gníomh gránna é sin d’aon duine aon Ghiúdach a mhí-úsáid nó a chur ina leith, in Éirinn nó in áit ar bith eile.

‘Agus táim frithchiníoch, frithchinedhíothaithe, frith-Shíónach agus is fuath liom an frith-Sheimíteachas agus na rudaí sin ar fad.’
Dúirt Ms McDonald go raibh na hionsaithe ag Trá Bondi san Astráil, inar maraíodh 15 duine ag ceiliúradh Giúdach, le ‘cáineadh go hiomlán’ díreach mar a bhí gníomhartha ‘glanadh eitneach’ Iosrael le cáineadh.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.