Tá figiúirí sinsearacha ar an Ord Oráisteach tar éis glaoch ar Rí Séarlas na Breataine chun ‘machnamh a dhéanamh ar a mhóid chorónaithe’ tar éis dó guí in éineacht leis an bPápa Leo.
Dúirt ‘na Máistrí Móra’ ó Éirinn, Sasana agus Albain den Ord Oráisteach leis an Rí gur chóir dó smaoineamh ar an móid sin agus ar na ‘gealltanais a thug sé os comhair Dé’ nuair a tháinig sé i gcoróin.
In alt san iris oifigiúil den Ord, ‘The Orange Standard’, dúirt an triúr – ‘Edward Stevenson’ ó Éirinn, ‘Tim Lord’ ó Shasana, agus ‘Andrew Murray’ ó Albain – go mbeadh ‘go leor ball’ ‘míshásta’ gur roghnaigh a Rí guí leis an bPápa Caitliceach.
Luaigh an píosa gur thug Charles móid chun ‘an Reiligiún Athchóirithe Protastúnach a bunaíodh de réir dlí’ sa Ríocht Aontaithe a chothabháil.
Bhí an chruinniú idir Leo agus Charles an mhí seo caite suntasach mar gurbh é seo an chéad uair ó aimsir an Athchóirithe sa 16ú haois a rinne Pápa agus monarc reatha na Breataine guí le chéile go poiblí.
Ach tháinig cáineadh air le seachtainí beaga anuas, agus i measc na gcáinteoirí bhí mac bhunaitheoir an DUP, Ian Paisley, a d’iarr ar Charles éirí as i ndiaidh na paidre.
Mhol an t-alt ón Ord Oráisteach do bhaill eile fanacht ‘dílis’ agus ‘neamhchlaonta’ i bhfianaise na ‘ngaotha athraithe’ atá ag séideadh ‘leis na cianta’.
Cé gur bhuail Charles leis na trí Phápa dheireanacha, agus go raibh Eoin Pól II agus Benedict XVI sa Bhreatain, níor chuimsigh na cruinnithe sin paidreacha comhchoiteanna riamh.
Dúirt an t-alt go raibh Charles ‘oscailte’ do chaidreamh le ceannairí reiligiúnacha eile.
‘Mar sin féin, is fíric é go ndearna Rí Charles móid i 2023 chun “an Reiligiún Protastúnach Athchóirithe a bunaíodh de réir dlí sa Ríocht Aontaithe” a chothabháil,’ a dúirt sé.
D’iarr an foilseachán ar na hOráistigh gan ligean dá gcreideamh ‘bunaithe ar fhírinne an Athchóirithe’ a bheith lagaithe.
‘I nDeireadh Fómhair 1555, loisceadh Latimer agus Ridley ar son a gcreideamh. Séideann gaotha athraithe i gcónaí; rinne siad amhlaidh leis na cianta agus déanfaidh siad arís. Ach is tábhachtach seasamh go daingean leis an gcreideamh Athchóirithe, fiú nuair atá anró ann,’ a dúradh.
Tá na Máistrí Móra ó Éirinn, Sasana agus Albain den Ord Oráisteach tar éis scríobh go príobháideach chuig an Rí chun é a spreagadh chun machnamh a dhéanamh ar ghealltanais a mhóid chorónaithe agus ar na gealltanais a thug sé os comhair Dé.
D’iarr Kyle Paisley, mac le Ian Paisley, ar Charles an cruinniú a chur ar ceal nó éirí as agus ‘ligint do dhuine eile a áit a ghlacadh – duine atá ina fhíor-Phrotastúnach’.
Dúirt sé gur chóir don Rí ‘an creideamh Protastúnach a chosaint’ agus go bhfuil sé ‘ag briseadh a mhóid’ trí ghuí leis an bPápa.
‘Tá an creideamh Protastúnach, ó thaobh staire agus diagachta de, i bhfad ó Chaitliceachas,’ a dúirt sé leis an BBC.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
