D’fhéadfadh leagan nua den Amazon Fire Stick deireadh a chur leis an sruthú mídhleathach ar scannáin agus cláir theilifíse ar na ‘boscaí dodgy’.
Tá maoirseacht mhór ar úsáid neamhdhleathach na bhfeistí seo ar siúl le blianta beaga anuas, agus tá an Federation Against Copyright Theft (FACT) ag obair leis na gardaí chun deireadh a chur leis na hoibreoirí sruthaithe.
Dúirt Sky roimhe seo go mbeadh ‘iarmhairtí’ ann do dhuine ar bith a ghabhtar ag sruthú ábhar go mídhleathach.
Ach, cad iad na hiarmhairtí a bheadh ann do dhaoine a ghabhtar ag úsáid ‘bosca dodgy’?
Cad is ‘bosca dodgy’ ann?
Is feistí iad a ligeann d’úsáideoirí breathnú ar chainéil teilifíse íoctha gan cead.
Soláthraíonn díoltóirí códanna nó naisc do chustaiméirí chun ábhar préimhe sruthaithe a fheiceáil – spórt, scannáin agus eile.
De ghnáth, íoslódáiltear an t-ábhar ar Amazon Fire Stick a phlugáiltear isteach sa teilifís.
Tá raon seirbhísí ar fáil ó dhíoltóirí, le praghsanna éagsúla – cuid acu chomh híseal le €50 sa bhliain.
Cén fáth go bhfuil siad mídhleathach?
Deir Kieron Sharp, cathaoirleach FACT, go bhfuil na díoltóirí ‘ag briseadh an dlí, ag déanamh brabús coiriúil agus ag cur tomhaltóirí i mbaol ó bogearraí mailíseacha, caillteanas sonraí agus goid aitheantais’.
Faoin Acht Cóipchirt 2000, tá sé mídhleathach bosca dodgy a dhíol nó a úsáid.
Is féidir fíneáil suas le €127,000 nó príosúnacht suas le cúig bliana a ghearradh ar dhuine a bhriseann an dlí.
Deir FACT freisin go bhfuil go leor de na líonraí píoráidigh ceangailte le coireacht eagraithe, agus go n-úsáidtear an brabús chun gníomhaíochtaí mídhleathacha eile a mhaoiniú.
An féidir fadhb a bheith agat má tá bosca dodgy agat sa bhaile?
Thosaigh an mhaoirseacht i 2023 tar éis méadú ar úsáid na n-ardán mídhleathach.
Léirigh tuarascáil ón AE go raibh Éire sa séú háit is airde san Eoraip maidir le húsáid na bhfeistí, le 171,000 duine ag baint úsáide astu.
Cé gur dhírigh na Gardaí ar dhíoltóirí go príomha, is coir fós é bosca dodgy a úsáid sa bhaile.
De réir ráiteas ó An Garda Síochána le Extra.ie: ‘Bíonn Aonad Coireachta Maoine Intleachtúla de chuid GNBCI ag obair le tionscal agus soláthraithe seirbhíse chun sruthú mídhleathach a imscrúdú agus a chosc. Clúdaíonn sé seo gach cineál ábhair, ní hamháin ábhar spóirt.’
Is coir chóipchirt é sruthú mídhleathach de Internet Protocol Television faoi Alt 140 den Acht Cóipchirt agus Cearta Gaolmhara 2000.
Am príosúin
Anuraidh, cuireadh fear pósta le ceathrar páiste i bpríosún tar éis dó breis is €1m a dhéanamh ó ghnó sruthaithe mídhleathach.
Bhí Ciaran Donovan ag feidhmiú King Kong Media, ag gearradh táillí ar chustaiméirí chun cóid a fháil le rochtain ar chainéil íoctha mar Sky agus BT Sports.
Gearradh trí bliana agus ceithre mhí phríosúin air, le dhá bhliain curtha ar fionraí ar feadh 30 mí ar choinníollacha áirithe – lena n-áirítear nach nglacfaidh sé páirt i sruthú teilifíse mídhleathach arís.
Beart dianteannta Amazon
D’fhéadfadh an Fire TV Stick nua ó Amazon deireadh a chur leis na boscaí dodgy. Tá an Fire TV Stick 4K Select nua le feidhmiú ar chóras inmheánach Amazon darb ainm Vega.
Creidtear go gcuirfidh an Fire Stick nua cosc ar roinnt aipeanna a bheith curtha ar chosc – sin nuair a shuiteáiltear aip lasmuigh den siopa oifigiúil aipeanna.
Dúirt saineolaí cibearshlándála James Bore le Metro go gcruthóidh an gléas nua fadhbanna do dhaoine a chruthaíonn aipeanna do na seirbhísí sruthaithe dodgy.
Mar sin féin, dúirt sé nach gceapann sé go mbeidh an gléas nua rómhaith ag cur deireadh leis an sruthú mídhleathach.
‘Ní chuirfidh sé cosc ach ar na feistí áirithe sin a bheith in úsáid don sruthú mídhleathach,’ a dúirt sé.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
