Mar gheall ar ceisteanna a chur Ward, léiríonn fianaise anois go bhfuil bearna ag fás idir an t-éileamh agus an soláthar.
D’úsáid an Teachta Dála de chuid Fhine Gael ceisteanna parlaiminte sa Dáil chun scrúdú a dhéanamh ar dhá roinn ar leith ar an gceist seo.
Léiríonn a cheisteanna an rud atá ag éirí ina phointe brú soiléir i mbeartas teanga an Stáit.
I gceist amháin chuig an Aire Leanaí, Míchumais agus Comhionannais, Norma Foley ó Fhianna Fáil, d’fhiafraigh Ward faoi leibhéal an éilimh ar chúram leanaí trí mheán na Gaeilge agus faoi na céimeanna atá á nglacadh chun freastal ar an éileamh sin.
Mar fhreagra, dúirt an tAire nach bhfuil ach 4 faoin gcéad de sheirbhísí luathbhlianta agus cúram leanaí ag feidhmiú go hiomlán trí mheán na Gaeilge.
Cuireann 3 faoin gcéad eile seirbhís pháirteach ar fáil trí mheán na Gaeilge.
Dúirt sí freisin go bhfuil plean náisiúnta fós á ullmhú chun an soláthar a leathnú. Agus dúirt sí go bhfuil taighde agus comhairliúchán ag leanúint ar aghaidh mar chuid den obair seo.
I gceist ar leith chuig an Aire Oideachais, Hildegarde Naughton ó Fhine Gael, d’fhiafraigh Ward faoi infhaighteacht Gaelscoileanna agus Gaelcholáistí.
D’athdhearbhaigh an tAire gealltanas an Rialtais chun oideachas trí mheán na Gaeilge a leathnú.
Thagair sí freisin do thascfhórsa ar mhúnlaí soláthair, a bhfuil sé mar aidhm acu rochtain a mhéadú ag an mbunleibhéal agus ag an iar-bhunleibhéal.
Táthar ag súil go ndéanfaidh an tascfhórsa moltaí maidir le conas is féidir an soláthar a leathnú. D’fhéadfadh athruithe ar struchtúir atá ann cheana a bheith san áireamh leis seo.
Níor tugadh isteach beart mór beartais nua i gceachtar freagra.
Le chéile, áfach, léiríonn siad go bhfuil an córas faoi bhrú.
Tá an t-éileamh ar oideachas trí mheán na Gaeilge fós láidir, ach tá an córas a thacaíonn leis ón luath-óige go dtí an dara leibhéal fós ag forbairt.
Tá an brú seo soiléir freisin i gclúdach sna meáin le déanaí. Thuairisc Tuairisc.ie an tseachtain seo nach bhfuil aon soláthar cúraim leanaí trí mheán na Gaeilge i gceithre chontae.
Dúirt an tuarascáil chéanna nach bhfuil ach 163 as níos mó ná 4,200 seirbhís luathbhlianta ar fud na tíre ag feidhmiú go hiomlán trí Gaeilge.
Tá an chonclúid soiléir: do go leor teaghlach, tosaíonn rochtain ar oideachas trí mheán na Gaeilge go déanach, má thosaíonn sé ar chor ar bith.
Níl an cáineadh seo teoranta do na meáin chumarsáide Gaeilge. I rannóg na Gaeilge de The Irish Times, tá feachtasóirí agus tráchtairí ag iarraidh freagra níos láidre ón Stát.
Tá siad ag argóint ar son reachtaíochta chun rochtain ar oideachas trí mheán na Gaeilge a ráthú nuair a bhíonn éileamh ann.
Tá feachtas faoi stiúir tuismitheoirí tar éis a mholadh gur cheart d’Éirinn samhail An Bhreatain Bhig a bhreithniú.
Faoin tsamhail sin, ní mór d’údaráis pleanáil roimh ré chun scolaíocht trí mheán na Gaeilge a sholáthar, seachas freagairt don éileamh ar bhonn cás ar chás.
Le chéile, léiríonn na tuarascálacha seo comhaontú níos leithne. Ní bhaineann an cheist le cur chun cinn na Gaeilge amháin a thuilleadh.
Baineann sé le cinntiú go bhfuil córais i bhfeidhm chun tacú léi mar theanga bheo oideachais.
Tá an easpa soláthair cúraim leanaí thar a bheith tromchúiseach. Is í an chéad chéim san oideachas trí mheán na Gaeilge í.
Gan í, bíonn an cosán chuig Gaelscoileanna níos laige sula sroicheann leanaí aois scoile.
Léiríonn freagraí an Rialtais sa Dáil go bhfuil feasacht ar an bhfadhb. Léiríonn siad freisin go bhfuil cuid mhór den fhreagairt fós ag céim na pleanála.
Tá tábhacht le pleananna chun cúram leanaí agus soláthar scoile a leathnú. Mar sin féin, áitíonn cáinteoirí go bhfuil an dul chun cinn mall agus gurb é an seachadadh an phríomhcheist.
Do Barry Ward, is cuid de spéis níos leithne i mbeartas na Gaeilge an cheist seo.
Teachta Dála do Dhún Laoghaire-Ráth an Dúin agus abhcóide, tá Ward tar éis é féin a shuíomh laistigh de Fhine Gael mar pholaiteoir a bhíonn ag plé le saincheisteanna teanga agus cultúir, go háirithe san oideachas agus i seirbhísí poiblí.
Léiríonn a cheisteanna le déanaí go bhfuil sé dírithe ar chúrsaí praiticiúla seachas ar thacaíocht ghinearálta.
D’fhiafraigh sé cá bhfuil seirbhísí ann, conas a thomhaistear an t-éileamh, agus cad atá an Stát ag déanamh chun freagairt dóibh.
Léirigh Ward spéis sa Gaeilge roimhe seo, ach tá sé seo níos soiléire ina chuid oibre le déanaí.
Trí cheisteanna a chur ar an dá roinn leanaí agus oideachais, tá sé tar éis soláthar luathbhlianta a nascadh leis an gcóras scoile.
Is é a argóint go mbraitheann ceann ar an gceann eile.
Mar pholaiteoir, is cuid de ghrúpa níos óige laistigh de Fhine Gael é Ward atá níos toilteanaí aghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna a bhaineann go minic le heagraíochtaí Gaeilge.
Díríonn a chur chuige ar struchtúr — maoiniú, acmhainn agus pleanáil — seachas ar ráitis leathana.
Níl a fhios againn fós an mbeidh athrú mar thoradh air seo. Mar sin féin, léiríonn na figiúirí agus an clúdach go bhfuil sé ag éirí níos deacra neamhaird a dhéanamh den cheist atá ardaithe aige.
Más é an aidhm úsáid na Gaeilge a mhéadú, ní mór an córas a thacaíonn leis sin a thosú ag an gcéim is luaithe.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
