Tá freagra tugtha ag an bPápa Leo ar ráitis phearsanta maslacha a rinne an tUachtarán Donald Trump faoi.
Dúirt sé nach mbeadh sé i mbun díospóireachta leis an Uachtarán ach gur mhian leis nach ndéanfaí mí-úsáid as teachtaireacht an tSoiscéil.
Dúirt sé freisin go leanfadh sé de bheith ag labhairt amach i gcoinne dhúnmharú daoine neamhchiontacha.Tá Pápa Leo XIV anois ar cheann de na guthanna idirnáisiúnta is láidre a cháineann cogadh na Stát Aontaithe leis an Iaráin.
Le seachtain anuas, labhair sé go minic amach i gcoinne na coimhlinte.
Thug sé rabhadh faoi chontúirt an bhróid, faoi adhradh an airgid agus cumhachta, agus faoi ‘fhoréigean amaideach agus mídhaonna’ a rinne an cogadh sa Mheánoirthear níos éagobhsaí (unstable) fós.
Is cosúil gur chuir na ráitis seo fearg ar Uachtarán Trump.
Oíche Dé Domhnaigh, chuir sé teachtaireacht fhada ar na meáin shóisialta ag ionsaí an Phápa. Dúirt sé gur chóir do Leo a bheith buíoch dó, ag maíomh gur ‘rogha iontais’ a bhí ann agus gur roghnaigh an Eaglais é toisc gur Meiriceánach é.
Mhaígh Trump nach mbeadh Leo ina Phápa murach é a bheith sa Teach Bán. Dúirt Trump go raibh an Pápa ‘lag ar choireacht’ agus ‘uafásach ar bheartas eachtrach’.
Dúirt sé gur fearr leis deartháir an Phápa, Louis, a thacaíonn leis an ghluaiseacht MAGA.
Níos déanaí an oíche sin, labhair Trump le tuairisceoirí agus d’athdhearbhaigh sé a cháineadh.
Dúirt sé nach raibh an Pápa ag déanamh jab maith agus chuir sé ina leith go dtacaíonn sé le hairm núicléacha. Dúirt sé gur duine ‘an‑liobrálach’ é.
Chuir an t-uachtarán i leith an phápa freisin go raibh sé ‘ag freastal ar an eite chlé radacach’ agus dúirt sé gur cheart dó ‘díriú ar bheith ina Phápa maith, ní ina pholaiteoir’.
Ach dúirt an Pápa go leanfaidh sé de bheith ag labhairt amach i gcoinne cogaidh.
I dtuairimí ar bord eitilt an Phápa chuig an Ailgéir, áit a bhfuil sé ag tosú ar thuras 10 lá chuig ceithre thír san Afraic, dúirt sé freisin: ‘Níl mé ag iarraidh dul i ndíospóireacht leis.
‘Ní dóigh liom go bhfuil sé i gceist mí-úsáid a bhaint as teachtaireacht an tSoiscéil ar an mbealach atá daoine áirithe á dhéanamh.
‘Leanfaidh mé de bheith ag labhairt amach go hard i gcoinne cogaidh, ag iarraidh síocháin a chur chun cinn, idirphlé agus caidrimh iltaobhacha a chur chun cinn i measc na stát chun réitigh chóir a lorg ar fhadhbanna,’ a dúirt sé.
‘Tá an iomarca daoine ag fulaingt ar fud an domhain inniu. Tá an iomarca daoine neamhchiontacha á marú. Agus ceapaim go gcaithfidh duine éigin seasamh suas agus a rá go bhfuil bealach níos fearr ann.’
Léirigh an choimhlint seo an difríocht mhór idir an bheirt fhear. Labhraíonn an Pápa Leo, a rugadh mar Robert Francis Prevost i Chicago, go ciúin agus cuireann sé béim ar an tsíocháin.
Bíonn Trump, áfach, gonta agus pearsanta ina chuid freagraí.
Ina chéad bhliain mar phápa, sheachain Leo coinbhleacht dhíreach leis an uachtarán agus dhiúltaigh sé cuireadh luath dul go Washington.
Ach le míonna beaga anuas, labhair sé níos oscailte, go háirithe tar éis do na Stáit Aontaithe Nicolás Maduro a ghabháil.
De réir mar a lean cogadh na hIaráine ar aghaidh, tháinig géire níos mó ar rabhadh Leo.
Cháin sé oifigigh Mheiriceá a d’úsáid teanga reiligiúnach chun gníomh míleata a chosaint. Nuair a d’iarr an rúnaí cosanta Pete Hegseth ar Mheiriceánaigh guí ar son bua ‘in ainm Íosa Críost,’ dúirt Pápa Leo nach n-éisteann Íosa le guíonna na ndaoine a thosaíonn cogadh.
Le linn Sheirbhísí na Cásca, d’iarr Leo ar Chríostaithe foréigean a dhiúltú. Ar Dhomhnach Cásca, d’iarr sé ar an domhan toil na coimhlinte a thréigean agus guí ar son na síochána.
Tháinig teannas nua nuair a bhagair Trump cuid den Iaráin a scriosadh mura n-osclódh sí Caolas Hormuz. Dúirt Leo go raibh an bhagairt ‘do-ghlactha’ agus gur sháraigh sí an dlí idirnáisiúnta.
Chosain go leor ceannairí Caitliceacha an pápa i ndiaidh ionsaithe Trump. Dúirt siad go raibh Pápa Leo ag labhairt ó dhearcadh morálta, ní ó thaobh na polaitíochta de, agus gur cheart a theachtaireacht síochána a urramú.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
