Is réimse é an t-oideachas le ranganna speisialta atá faillithe go mór le blianta beaga anuas agus d’fhógair an Rialtas an tseachtain seo an chéad ghrúpa ranganna atá beartaithe chun é sin a athrú.
Is cuid de phlean é seo chun cabhrú le tuismitheoirí, múinteoirí agus scoileanna áiteanna oideachais speisialta a eagrú níos luaithe agus níos éasca. Mar sin féin, tá roinnt cáineadh déanta ar an rolladh amach.
D’fhógair an Roinn Oideachais, Dé Luain, an chéad ghrúpa de 168 rang speisialta nua i 159 scoil don bhliain scoile 2026/27.
Leanfaidh tuilleadh ceaduithe sna seachtainí amach romhainn. Deir an Roinn go dtabharfaidh an fógra luath seo soiléireacht do theaghlaigh agus am do scoileanna ullmhú.
Agus bhí contaetha cosúil le Corcaigh, Tiobraid Árann, an Mhí, agus Port Láirge i measc na gcontaetha a bhí san áireamh.
Mar sin féin, níl gach duine sásta leis an gcaoi a bhfuil an rolladh amach á láimhseáil.
Chuir urlabhraí oideachais Pháirtí an Lucht Oibre, Eoghan Kenny TD, i leith an Rialtais go raibh siad ‘ag súgradh le cúrsaí polaitíochta’ leis na fógraí.
Dúirt sé gur ‘tugadh sonraí de réir a chéile’ ag Airí agus ag baill chúlbhinse a dhírigh ar a gceantair féin, rud a chuir mearbhall ar phríomhoidí agus imní ar theaghlaigh a bhí ag fanacht le liostaí iomlána.
D’iarr Kenny go bhfoilseofaí liosta náisiúnta soiléir amháin ag an am céanna.
Tá an t-amlíne níos luaithe seo mar chuid de phlean a tugadh isteach anuraidh. Ar an 30 Bealtaine 2025, sheol an tAire Oideachais ag an am Helen McEntee agus an tAire Stáit um Oideachas Speisialta Michael Moynihan pacáiste chun dlús a chur le pleanáil d’oideachas speisialta.
D’inis ciorclán a eisíodh an tseachtain sin do scoileanna ranganna speisialta agus áiteanna scoile speisialta nua a aithint agus a bhunú faoin 31 Nollaig 2025.
Dúradh le teaghlaigh a bhí ag lorg áite do Mheán Fómhair 2026 fógra a thabhairt don NCSE faoin 1 Deireadh Fómhair 2025 – ceithre mhí níos luaithe ná riamh.
Bhí an t-athrú seo fógartha ag an Roinn cheana féin i mí Aibreáin 2025, nuair a dheimhnigh sí 399 rang speisialta nua do 2025/26.
Dúirt oifigigh go dtugann ceadú ranganna níos luaithe níos mó ama do scoileanna agus do thuismitheoirí ullmhú. Thug an fógra sin i mí Aibreáin le fios freisin go dtosódh pleanáil do 2026 níos luaithe fós – rud a léiríonn an t-aistriú seo i mí Eanáir anois.
Seo cad a chiallaíonn na hathruithe:
Is cruthúnas iad 168 rang nua na seachtaine seo go n-oibríonn an córas nua, a deir Teachtaí Dála an Rialtais. Cuidíonn fógairt ranganna míonna roimhe sin le strus a laghdú do theaghlaigh agus tugann sé am do scoileanna pleanáil.
Mar sin féin, ba mhaith le feachtasóirí foilsiú iomlán ar na suímh go léir, ag tabhairt rabhaidh go gcruthaíonn preasráitis réigiúnacha córas dhá shraith ina bhfaigheann roinnt teaghlach faisnéis níos luaithe ná a chéile faoi ranganna speisialta.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
