

Leigh an t-agallamh iomlán tar éis féachaint ar an ngailearaí.
Más rud é go bhfuil Claire Byrne ag mothú brú agus í sa sliotán raidió is iomaíche sa tír, níl sí á thaispeáint in aon chor.
Chuir an t-iar-láithreoir RTÉ tús lena clár raidió úrnua ar an stáisiún iomaíoch Newstalk, agus ag labhairt linn dúirt Claire go bhfuil sí ar bís tosnú ar an gcaibidil úr seo.
Agus í ag glacadh lena ról nua ag cur The Claire Byrne Show i lathair, tá Claire, a gabhadh gan fhios di i scannal íocaíochtaí RTÉ, tar éis a tost a bhriseadh ar na rudaí a tharla ar an samhradh sin de 2023.
Chaith an chonspóid a bhain le scannail íocaíochta ag an chraoltóir náisiúnta scáth fada dorcha ar Montrose. Maidir le Byrne, iriseoir a bhfuil cáil uirthi as a ionracas agus as labhairt dhíreach, tháinig beagán bacach ar an atmaisféar.
‘Bhí sé deacair do gach duine,’ a deir Claire le Styled By. ‘Agus tá sé fós deacair do dhaoine amuigh ansin mar go bhfuil siad fós ag déileáil leis na hiarmhairtí.

‘Ach bhí sé an-aisteach ar dtús agus thar aon rud eile a bheith ag obair ar scéal inar cheap daoine go raibh baint agat leis an scéal, agus bhí sé an-mhíchompordach i ndáiríre.’
Cé go raibh na ceannlínte ag béicíl faoi íocaíochtaí ceilte agus cuntais bhabhtála a raibh baint ag réaltaí móra eile leo, bhí Claire í féin i lár tuairimíocht phoiblí.
‘Ní deas riamh tuairisciú a dhéanamh ar do chomhghleacaithe,’ a deir sí. ‘Ach déanann tú é sin mar is é do phost é, mar sin caithfidh tú leanúint leis. Ach bhí an oiread sin éiginnteachta ann ar feadh i bhfad mar ní raibh a fhios againn cad a bhí ar siúl. Ní raibh a fhios againn cad a bhí ag teacht ina dhiaidh sin.
‘Sílim gur chuir sé isteach ar gach duine. Agus chuir sé isteach ormsa chomh maith.’
Ag nochtadh an nóiméad a cuireadh ar an eolas í go raibh rud éigin sách tromchúiseach ar tí briseadh, d’inis Claire: ‘Bhí mé thíos le mo theaghlach, i mo sheasamh i bpáirc i gCill Airne… agus thosaigh mé ag fáil teachtaireachtaí faoi scéal an-tábhachtach, an-suntasach ó mo chairde in RTÉ. Ní raibh a fhios agam tada faoi go dtí an pointe sin. Mar sin lean sé ar aghaidh as sin.’

Déanann sí cur síos ar a stáisiún nua Newstalk mar eagraíocht le ‘meanma (morale) iontach’, áit a bhfuil daoine ar bís go bhfuil sí ag dul isteach ann.
‘Is deas anois a bheith in ann smaoineamh ar rudaí a dhéanamh, gan a bheith ag iarraidh cead a fháil, agus dul trí choiste, chun imeacht carthanachta a reáchtáil, mar shampla,’ a deir sí, ag tabhairt faoi deara an ‘próiseas ceadanna casta’ a chuir bac ar a ról roimhe seo.
Nuair a tháinig Chris Doyle, Príomhfheidhmeannach Bauer Media (máthairchuideachta Newstalk), chuici den chéad uair, níor smaoinigh sí dáiríre ar bhogadh.
‘Bhí an chéad chur chuige tamall ó shin… agus beidh mé macánta leat, níor smaoinigh mé air,’ a deir sí. ‘Bhí mé an-sásta in RTÉ agus bhí tráth ann nár smaoinigh mé i ndáiríre ar bhogadh.
Ach ansin thosaigh mé ag comhrá le linn 2025 le Newstalk… agus go háirithe bhuail mé le Chris Doyle… agus bhí mé an-tógtha leis.
‘Shíl mé, ó mo Dhia, má chreideann siad ionam, b’fhéidir gur cheart dom a chreidiúint ionam féin agus a chreidiúint gur féidir liom rud éigin eile a dhéanamh thar a bhfuil á dhéanamh agam.’
Amach ó shoilse an stiúideo, tá Claire ina cónaí go ciúin i gCill Mhantáin lena fear céile, a triúr clainne agus a dhá labradór Rosie agus Cooper, agus deir sí go n-oireann an ról nua dá stíl maireachtála go maith.

‘Beidh mé ag teacht isteach anseo [oifigí Newstalk] ag leathuair tar éis a sé ar maidin mar gheall ar mo thosach ag a naoi a chlog,’ a deir sí faoina gnáthamh nua.
‘Is é mo rún an Luas a úsáid chun teacht isteach… agus ansin baileoidh mé na páistí nuair a bheidh mé críochnaithe. Is breá liom an post seo ar an gcúis sin, tá na huaireanta iontach mar is féidir liom a bheith ann dóibh san oíche.’
Mar sin, an gcuireann a chlú isteach uirthi riamh?
‘Ní chuireann,’ a deir sí ag gáire go hard, sula gcuireann sí leis, ‘mar ní tharlaíonn sé chomh minic sin domsa.
‘Mothaím nuair a bhím amuigh le mo pháistí agus gan smideadh orm agus mé ag déanamh na rudaí mamaí ar an Satharn, go bhfuilim dothuigthe. Agus ní chuireann daoine isteach ort. Tá a fhios acu go bhfuil tú ag dul ar aghaidh le do ghnó féin.
‘Ach caithfidh tú a chur i gcuimhne do dhaoine uaireanta: seo Éire. Tá tú beagán níos cáiliúla ná daoine eile nuair a dhéanann tú post mar seo, ach is margadh beag é agus níl ionainn ach daoine ag dul faoinár ngnó féin.’
Tá stíl Claire, cosúil lena cur chuige craoltóireachta, géar agus gan stró. Luann sí carachtar Robin Wright i House of Cards mar chloch tomhais. ‘Is é m’uaillmhian i gcónaí na cineálacha línte glana, clasaiceacha sin.’

‘Níl mé cinnte an mbainim sin amach i gcónaí, ach sin an rud atá mar aidhm agam i gcónaí,’ a deir sí.
Agus admhaíonn sí go bhfuil sí spreagtha ag dúshlán a seó nua.
‘Is é mo smaoineamh leis an seó seo ná a bheith i do chara ar maidin,’ a deir sí. ‘Ar ndóigh, gheobhaidh tú do nuacht náisiúnta agus do nuacht idirnáisiúnta… ach ní bheidh sé sin ar fad i gceist.
‘Bhí an smaoineamh seo agam i gcónaí go bhfuil cúrsaí reatha mar gach rud atá ag tarlú i do shaol. Ó do thuras oibre, go do pheataí, go do leanaí, go do bhia, go dtí an méid atá á léamh agat, go dtí an méid atá á fheiceáil agat.’
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.