Go deimhin, d’fhéadfadh an turraing a bheith chomh mór sin go gcuireann sé leis an mbaol báis, mar gheall ar ghalar ar a dtugtar siondróm an chroí bhriste.
Mar sin féin, tá rudaí ann a chabhróidh le daoine déileáil le bás.
Deir staidéar nua, áfach, gur féidir leis an gcleachtadh coirp an baol sin a mhaolú. Cuidíonn sé le daoine déileáil le bás.
Bíonn os cionn 90% díobh siúd a fhaigheann an diagnóis seo ina mná idir 58 agus 75 bliain d’aois. Déanann an galar cruth agus neart an chroí a athrú, agus tagann comharthaí atá cosúil le taom croí leis. Deir saineolaithe go méadaíonn sé an seans báis a fháil.
Is minic a fhaigheann daoine scothaosta bás go gairid i ndiaidh bhás a bpáirtí saoil, cé nach mbíonn siondróm an chroí bhriste diagnóisithe acu.
Ach d’aimsigh taighdeoirí in Ollscoil Aberdeen go bhféadfadh clár dian aclaíochta ar feadh trí mhí – lena n-áirítear rothaíocht, rith agus snámh – an baol a laghdú.
Fuarthas amach go raibh tionchar dearfach comhchosúil ag comhairleoireacht ar feadh trí mhí.
Deir saineolaithe gurb é seo an chéad uair a aimsíodh cóireáil fhéideartha don ghalar seo.
Glacadh 76 othar leis an triail, an chuid is mó acu mná, agus ba é 66 bliain an mheánaois.
Rinneadh roinnt acu a chur chuig teiripe iompraíochta cognaíocha, cuid eile chuig clár aclaíochta, agus tugadh gnáthchúram don chuid eile.
Lean an grúpa aclaíochta cúrsa 12 seachtaine le cleachtaí rialta, agus fuair an grúpa teiripe cruinnithe seachtainiúla duine ar dhuine.
Bhain na taighdeoirí úsáid as teicníc íomhánna speisialta (31P-Magnetic Resonance Spectroscopy) chun a fheiceáil conas a bhí croíthe na n-othar ag táirgeadh agus ag úsáid fhuinnimh. Laghdaíonn na cleachtaí seo an seans go bhfaighidh daoine bás.
Léirigh staidéar roimhe seo go mbíonn fadhbanna fadtéarmacha le meitibileacht an chroí ag daoine a bhfuil an galar seo orthu.
Ach tar éis 12 seachtaine teiripe nó aclaíochta, bhí níos mó ‘breosla’ ar fáil do chroíthe na n-othar chun pumpáil, rud nár tharla i measc an ghrúpa a fuair gnáthchúram.
Dúirt an Dr David Gamble, údair an staidéir: ‘Le siondróm an chroí bhriste, bíonn drochthionchar buan ar an gcroí, agus b’fhéidir nach dtiocfadh sé ar ais go hiomlán.
‘Tá sláinte chroí fhadtéarmach an-chosúil le daoine a tháinig slán ó thaom croí. Ach d’fhéadfadh teiripe iompraíochta nó aclaíocht cabhrú go mór leis na hothair seo.’
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
