Fuair Roberta Flack, an t-amhránaí, bás ag 88 bliain d’aois. Tháinig sí chun bheith ina réalta mhór idirnáisiúnta le cabhair ón amhrán The First Time Ever I Saw your face, a scríobh Ewan McColl dá pháirtí Peggy Seeger.
Bhí sí ar dhuine de na hamhránaithe ba mhó sna 1970idí agus fuair sí bás Dé Luain i Nua-Eabhrac.
Fuair sí bás ar an mbealach chuig ospidéal tar éis stad chairdiach.
Thaifead Flack The First Time Ever I Saw Your Face i 1969 ach níor tháinig sé chun bheith ina amhrán coitianta go dtí gur úsáid Clint Eastwood é ina scannán, Play Misty for Me, i 1972.
Ba iad an dá amhráin mhór eile a bhí aici ná Killing Me Softly With His Song, amhrán faoi Don McLean, agus Feel Like Makin’ Love.
Bhí a cúlra ceoil, cosúil le go leor ceoltóirí gorma, bainte leis na gormacha (blues) agus ceol clasaiceach.
Bhí stíl an-sainiúil amhránaíocht ag Flack a bhí so-aitheanta – ach bhí sé deacair ag léirmheastóirí a rá go díreach cad a bhí ann.
Dúirt sí uair amháin: ‘Dúradh liom go bhfuil cuma orm mar Nina Simone, Nancy Wilson, Odetta, Barbra Streisand, Dionne Warwick, fiú Mahalia Jackson.
‘Dá ndéarfá go raibh mé cosúil le duine amháin, bheadh imní orm. Ach nuair a deir siad go bhfuil cuma orm mar iad sin go léir, tá a fhios agam go bhfuil mo stíl féin agam.’
Bhí Flack éirimiúil, oilte agus thosaigh sí mar mhúinteoir scoile, a bhí ina phianódóir clasaiceach freisin.
Bhí braistint láidir ceartais shóisialta aici freisin agus ní hamháin ag canadh faoi chearta daoine gorma óna laethanta tosaigh, ach faoi chearta daoine aeracha freisin.
Bhí amhráin ar nós Compared to What faoi theannas sóisialta agus bochtaineacht ar a céad albam, le liricí láidre agus rithim funcaí sa chúlra.
I measc na n-amhrán eile bhí Be Real Black for Me.
Chan Flack an t-amhrán téama do Making Love, scannán i 1982 faoi fhear aerach.
Dúirt sí: ‘Daoine nach raibh a fhios acu go raibh an t-amhrán faoi ghrá idir bheirt fhear b’aoibhinn an amhrán sin leo.
‘Labhairfinn faoi i mo sheónna, agus faoin ngrá. Idir fear agus bean, idir bheirt fhear, idir bheirt bhan. Tá grá uilíoch, cosúil le ceol.’
Rugadh Flack i 1937 i Black Mountain, North Carolina. Bhí a máthair Irene ina orgánaí cór eaglaise agus cuireadh ceol reiligiúnach agus clasaiceach in aithne do Flack go luath.
Thosaigh sí ag seinm an phianó agus í naoi mbliana d’aois agus faoi 15 bhí sí ligthe isteach in Ollscoil Howard chun staidéar a dhéanamh ar an gceol ar scoláireacht iomlán.
Ag 19 bhí sí ag iarraidh a bheith ina hamhránaí ceoldráma ach tháinig sí ina múinteoir agus ag canadh i gclubanna oíche tar éis obair.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
