Tá líon na bpáistí atá ag clárú i mbunscoileanna ag titim, rud atá ina bhagairt do go leor Gaelscoileanna.
Léiríonn na sonraí is déanaí atá foilsithe ag an Roinn Oideachais agus Óige go bhfuil 6,470 níos lú páiste ag freastal ar bhunscoil i mbliana i gcomparáid leis an mbliain seo caite, de réir tuairisce ó RTÉ.
Tá an laghdú mar gheall ar an laghdú atá tagtha ar an daonra san aoisghrúpa bunscoile.
Tá an fhaisnéis is déanaí díomách do thuismitheoirí páistí i nGaelscoileanna tar éis tuairiscí le déanaí go bhfuil an neamhláithreacht iontu níos ísle ná i scoileanna Béarla – go minic toisc go bhfuil siad níos beaga.
Agus tá go leor Gaelscoileanna i gceantair Ghaeltachta faoi bhrú cheana féin … tá scoil amháin i nGaeltacht na Gaillimhe ag tairiscint €2,000 do theaghlaigh a chuirfidh dalta ann.
De réir an Connacht Tribune, tá Scoil Naomh Pádraig sa Chloch Bhreac (Cloghbrack), bunscoil bheag tuaithe i dtuaisceart Chonamara, ag déanamh na tairisceana.
Tá Coiste na dTuistmitheoirí agus an Phobail i Scoil Naomh Pádraig, An Chloch Bhreac, ag tairiscint sparánachta €2,000 do theaghlaigh a chláraíonn páistí sa scoil. Tá an t-airgead ann chun cabhrú le costas an athlonnaithe.
Ní mheastar go gclúdóidh an t-airgead an cíos ná costas iomlán an athlonnaithe, tá sé beartaithe mar thacaíocht phraiticiúil.
Ní raibh ach ceathrar dalta i Scoil Naomh Pádraig roimh a bhfeachtas earcaíochta anuraidh – ach bhí fás go dtí 13 acu ag tús na bliana scoile seo.
Le sin bhí an scoil in ann a dara múinteoir a choinneáil – ba é an pointe scoir aon déag dalta – ach anois is é an aidhm atá acu 20 dalta a bhaint amach don chéad bhliain acadúil eile.
Agus feiceann go leor sa phobal an tairiscint mar iarracht ghearrthéarmach chun caighdeán na múinteoireachta sa scoil a choinneáil ard agus í ag fás.
Sin toisc go gcreidtear go bhfásfaidh líon na ndaltaí ar aon nós sa todhchaí mar gheall ar líon na mbreitheanna agus na dteacht isteach sa cheantar.
Mar sin féin, ní féidir an rud céanna a rá faoi cheantair eile.
De réir thuairisc RTÉ, thit líon na ndaltaí i mbunscoileanna faoi bheagnach 4,000 anuraidh agus faoi bhreis is 2,000 dhá bhliain ó shin; agus tá aon cheann déag de bhunscoileanna dúnta go buan ó mhí an Mheithimh seo caite mar nach raibh dóthain daltaí ann dóibh.
Dhún scoil amháin, Scoil Náisiúnta Naomh Antóin, Gaelscoil in aice leis an Chlochán (Clifden) i nGaillimh, anuraidh mar nach raibh ach beirt dalta cláraithe ann.
Níl ach ceathrar dalta i Scoil Naisiunta Fhionntrasna Cealla Beaga (Killybegs), Gaelscoil i nDún na nGall. Bhí 22 páiste ar an rolla anuraidh agus 47 an bhliain roimhe sin.
Chuala cruinniú poiblí a ghlaoigh bord bainistíochta na scoile, i lár mhí Eanáir, rabhadh go mbeadh an scoil i mbaol dúnta ó Mheán Fómhair mura dtiocfaidh méadú ar líon na ndaltaí.
I ráiteas a eisíodh ina dhiaidh sin, dheimhnigh an scoil go bhfuil ceathrar dalta cláraithe faoi láthair. Tá triúr múinteoir buana aici freisin, mar aon le cúntóir riachtanas speisialta amháin, rúnaí agus glantóir.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
