Tá sprioc nua bainte amach ag tionscadal Cillian Murphy agus Yvonne McGuinness chun ionad cultúrtha tábhachtach a athbheochan i nDaingean Uí Chúis.
Cheannaigh an buaiteoir Oscar, as Corcaigh, agus a bhean chéile, an t-ealaíontóir Yvonne McGuinness, Pictiúrlann an Phoenix anuraidh, agus súil acu tús a chur le hathchóiriú na pictiúrlainne.
De réir dealraimh, tá stair fhada ag Cillian leis an ionad agus is cinnte go mbeidh brí mhothúchánach leis an gceannach.
‘Bhí mé ag dul ag féachaint ar scannáin ag an Phoenix ó bhí mé i mo bhuachaill óg ar laethanta saoire an tsamhraidh,’ a dúirt Cillian.
‘Chonaic m’athair scannáin ann nuair a bhí sé ina fhear óg romham, agus tá go leor scannán feicthe againn ag an Phoenix lenár bpáistí féin. Tuigimid cad is brí leis an phictiúrlann do Chorca Dhuibhne.
Agus is cosúil go bhfuil rudaí ag dul ar aghaidh go hiomlán mar go bhfuil os cionn €933,000 leithdháilte don sean phictiúrlann faoin gCiste Athghiniúna agus Forbartha Tuaithe.
Bhí an t-ionad, a úsáideadh mar phictiúrlann agus halla damhsa, ag feidhmiú le breis agus 100 bliain, agus bhí sé ar an margadh le trí bliana roimhe sin.
Tá an maoiniú curtha ar leataobh cheana féin do na pleananna dearaidh agus ailtireachta don athchóiriú agus do shíneadh nua ar an bhfoirgneamh.
Ó mhí Lúnasa, tá pleananna curtha i bhfeidhm don phictiúrlann athchóirithe, agus tá sé beartaithe go mbeidh an séadchomhartha stairiúil ina mhol (hub) do gach rud cruthaitheach.
Ag an gcruinniú deireanach maidir leis an atógáil, tá sé beartaithe an t-iarratas pleanála a chur isteach an mhí seo chugainn, agus go nglacfaidh pobal an Daingin go dearfach le smaointe na foirne cruthaithí.
Mhol an fhoireann, Yvonne san áireamh, go mbeidh an phictiúrlann ina ‘sráidbhaile cultúrtha, atá bunaithe ar an bpictiúrlann, ach ina mbeidh léirithe beo, cleachtaí, cleachtadh ceoil, cruinnithe agus amharclann bheag.’
Tá súil ag na pleananna don todhchaí don séadchomhartha stairiúil stiúideonna ealaíontóirí, gailearaí agus seomraí tionscadail, ‘seomra suí’ pobail, chomh maith le gairdín do mhuintir na háite.
Leis an chiste Athghiniúna agus Forbartha Tuaithe, is é an aidhm ná beocht a thabhairt do bhailte agus sráidbhailte tuaithe agus iad a athbheochan le tionscadail nua agus spreagúla.
Dúirt an tAire Leanaí, Míchumais agus Comhionannais Norma Foley, gur chuir pobal an Daingin fáilte roimh an maoiniú.
‘Tar éis dom bualadh le Cillian Murphy agus Yvonne McGuinness, táim sáite ar shiúl ag a bhfís don acmhainneacht agus na féidearthachtaí maidir leis an méid is féidir a bhaint amach do na healaíona agus don chruthaitheacht in iarthar Chiarraí’.
Dhún Pictiúrlann an Phoenix le linn na paindéime.
De réir an Independent, dúirt Yvonne: ‘Ba mhaith linn na doirse a oscailt arís, acmhainneacht chruthaitheach an tsuímh a leathnú, agus a áit a athbhunú i bhfabraic chultúrtha an bhaile uathúil seo.’
An t-aon phictiúrlann i gCorca Dhuibhne, tá Féile Scannán Idirnáisiúnta an Daingin á reáchtáil ann, ar fhreastail Cillian uirthi.
Tá stair shuntasach ag baint leis an Phoenix, a osclaíodh sa bhliain 1919, agus tá sí atógtha faoi dhó cheana féin, i 1921 agus i 1938, tar éis do thine an foirgneamh a scriosadh.
Tá súil ag an bhfoireann atá taobh thiar d’athchóiriú na pictiúrlainne níos mó imeachtaí poiblí a óstáil i 2026 chun féachaint ar níos mó smaointe agus chun féachaint ar níos mó smaointe agus féidearthachtaí a d’fhéadfadh an séadchomhartha a thabhairt don phobal.
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
