Tá níos mó brú ar thuismitheoirí agus iad ag fáil iasachtaí agus ag úsáid a gcoigiltis (savings) chun costas filleadh ar scoil a chlúdach, de réir taighde.
Tá torthaí a suirbhé bliantúil scoile foilsithe ag Conradh na hÉireann de Chomhair Chreidmheasa (Irish League of Credit Unions, ILCU), suirbhé a rianaíonn costais filleadh ar scoil tar éis laethanta saoire an tsamhraidh.
Fuair an taighde amach go ndeir duine as gach triúr (33%) tuismitheoir anois go dtéann siad i bhfiacha chun costais filleadh ar scoil a chlúdach, agus is é €376 an meánmhéid.
Tá méadú suntasach tagtha freisin ar líon na dtuismitheoirí a úsáideann coigiltis chun costais scoile a íoc, 42%, arb ionann é agus méadú 7% ar 2024, agus tá líon na dtuismitheoirí a thógann amach iasachtaí comhar creidmheasa (12%) trí oiread méadaithe ó 4% in 2024.
Le 36% de theaghlaigh anois i bhfiacha os cionn €500 agus líon méadaitheach ag úsáid a gcoigiltis chun costais filleadh ar scoil a chlúdach, tá brúnna do theaghlaigh ar fud na tíre.
Rinne i-Reach an suirbhé i mí an Mheithimh, agus d’fhreagair 729 tuismitheoir é.
Is é €1,450 an caiteachas iomlán do thuismitheoirí bunscoile agus €1,560 do thuismitheoirí meánscoile.
Is méadú €364 é seo do thuismitheoirí bunscoile i gcomparáid le 2024, agus €159 do thuismitheoirí meánscoile.
Is é cúram iarscoile an costas is mó do bhunscoileanna ag €197, agus creideann 61% de thuismitheoirí san iomlán nach ndéanann scoileanna go leor chun cabhrú le costais filleadh ar scoil a choinneáil íseal.
Léiríonn an taighde é seo freisin:
•Iarrann 78% de scoileanna ranníocaíocht ‘dheonach’.
•Is é cúram iarscoile an costas is mó do bhunscoileanna (€197).
•Deir 64% go ndéanann siad siopadóireacht ar líne le haghaidh soláthairtí, síos ó 71% i 2024. Déanann 59% amhlaidh le haghaidh margaí níos fearr.
•Mothaíonn beagnach 2 as gach 3 (59%) tuismitheoir faoi bhrú éadaí, coisbheart agus earraí brandáilte a cheannach dá bpáistí, suas 6% ó 2024.
• Deir 35% de thuismitheoirí go bhfuil iallach orthu earraí scoile ar a laghad a dhiúltú dá bpáistí agus deir 50% gurb é trealamh giomnáisiam nua an rud is mó a bhfuil iallach orthu a dhiúltú.
Dúirt David Malone, POF, Conradh na hÉireann de Chomhair Chreidmheasa: ‘Léiríonn torthaí na bliana seo na brúnna níos leithne ar fud na sochaí a bhaineann leis an gcostas maireachtála atá ag méadú.
‘Cé go bhfuil sé suntasach go bhfuil 1 as gach 3 ag glacadh fiachais, léiríonn an taighde freisin go bhfuil níos mó agus níos mó teaghlach ag déanamh íobairtí, go háirithe i gcomparáid le blianta beaga anuas.
‘Is iad laethanta saoire teaghlaigh (37%) an íobairt is mó fós, suas 6% ar 2024, agus beagnach 1 as gach 5 (18%) ag íobairt bia i gcomparáid le 13% in 2024.’
Dúirt sé: ‘Léiríonn taighde na bliana seo go soiléir freisin an chaoi a gcaithfidh tuismitheoirí cur chuige machnamhach a ghlacadh i leith costais agus a bheith sásta níos mó íobairtí a dhéanamh.
‘Agus na torthaí á gcur san áireamh, ní aon ionadh go bhfuil líon méadaitheach ag casadh ar chomhair chreidmheasa mar sholáthraithe seirbhísí airgeadais neamhbhrabúis atá dírithe ar an bpobal.
‘Téann ár ról níos faide ná ról an airgeadais, agus molfaidh mé d’aon duine atá ag lorg cúnaimh dul i dteagmháil lena gcomhar creidmheasa áitiúil a leanann de bheith ag tacú le pobail ar fud na hÉireann.’
• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com
• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.
• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie
Bí ar an gcéad duine a léann an Nuacht is déanaí i nGaeilge, leis an gclúdach is fearr ar chúrsaí reatha, Siamsaíocht bhríomhar agus Spórt.
