Is saineolaí creimirí (rodents) mé – agus seo an bealach chun iad a choinneáil amach as do theach an geimhreadh seo

Tá Colm Moore, Bainisteoir Teicniúil do Rentokil Ireland, ar fáil chun muid a ullmhú don gheimhreadh agus creimirí (rodents) a choinneáil amach

Bíonn creimirí (rodents) mar fhrancaigh (rats) agus lucha (mice) ag iarraidh teas a fháil i rith an gheimhridh freisin agus lorgóidh siad áit laistigh dár dtithe. Seo an chaoi chun iad a choinneáil amach; nó fáil réidh leo má tá siad istigh cheana féin.

Cad iad na creimirí is coitianta a rachaidh isteach i dtithe daoine an geimhreadh seo?

Is iad na creimirí is coitianta inár dtithe sna míonna amach romhainn ná francaigh donn (brown rats) agus lucha tí (house mice).

Créatúr beag de ghnáth is ea luch tí le smuit biorach (pointed snout), cluasa móra cruinne, agus eireaball (tail) fada gan ghruaig.

Tá francach donn, ar a dtugtar francach sráide de ghnáth, níos mó, thart ar 28cm, agus eireaball díreach chomh fada lena chorp.

Cad iad na príomhphointí rochtana (access) do chreimirí chuig ár dtithe?

Is féidir le creimirí dul isteach trí bhearnaí timpeall na bpíopaí, faoi dhoirse seachtracha, draenacha briste agus brící aeir atá ar iarraidh; agus is féidir leo dul isteach go héasca i gcistine, i hallaí agus i limistéir chónaithe ansin.

Is féidir le creimirí rith suas agus síos píopaí freisin agus, ar ndóigh, rith isteach nuair a bhíonn na doirse ar oscailt.

Conas is féidir linn iad a stopadh ag teacht isteach?

Coinnigh an limistéar thart ar do theach saor ó bhruscar agus tranglam (clutter) ionas nach mbeidh aon áit le cur i bhfolach in aice le hoscailt.

Is féidir iad sin nead nó ábhar neadaithe a sholáthar do na creimirí freisin óna bhféadann siad fanacht ar an nóiméad ceart chun dul isteach sa teach.

Déan cinnte go bhfuil go leor boscaí bruscair agat agus nach gcaitear bia thart in aice láimhe nó sa teach.

Meallann bia a fhágtar thart iad. Is fadhb choitianta é uisce freisin a thugann iad isteach chuig go leor tithe i rith an gheimhridh, go háirithe francaigh.

Ná fág aon photaí uisce in aice láimhe nó ar a laghad clúdaigh é.

Agus seiceáil an bhfuil bearnaí ar bith sna ballaí agus sna doirse agus sna fuinneoga a ligfeadh isteach iad.

Cad ba cheart dom a dhéanamh má cheapaim go bhfuil creimirí ina gcónaí i mo theach?

Is féidir le creimirí dul isteach i dtithe glana fiú i rith an gheimhridh agus má aimsíonn tú cuid acu i do theach, cuir glaoch ar shaineolaí le fáil réidh leo agus le fáil amach conas a tháinig siad isteach ionas gur féidir leat é sin a chosc ó tharlú arís.

Cén damáiste is féidir leo a dhéanamh do do theach nuair a bhíonn siad istigh?

Is féidir leo roinnt damáiste a dhéanamh do struchtúir an fhoirgnimh ach is í bia agus deoch an phríomhfhadhb.

Is féidir leo teacht gar do bhia i bpreasa, tarraiceáin agus ar sheilfeanna gan fiú a fhios ag baill den teaghlach go raibh siad ann.

Is féidir le creimirí tí a bheith ina gcúis le héilliú (contamination) suntasach dromchlaí ar nós boird agus boird oibre cistine. D’fhéadfadh sé sin a bheith ina chúis le tinnis.

Tá cáil ar fhrancaigh agus lucha mar gheall ar a ngrá le coganta (chewing), agus gan na nithe cuí chun a gcuid fiacla a chur isteach, d’fhéadfaidís dul chuig sreanga ar fud an tí, rud a d’fhéadfadh tinte leictreacha nó níos measa a chruthú.

Scéalta Gaeilge ExtraG.ie
ar fáil ar ríomhphost (email)

• Más mian leat ríomhphost (email) a fháil leis na scéalta Gaeilge is fearr ar ExtraG.ie, ó Luan go hAoine, seol an focal ‘Tá’ chuig joeextragdotie@gmail.com

• Más mian leat tuilleadh eolais a fháil faoi conas do chuid Gaeilge a fheabhsú is féidir dul chuig Conradh na Gaeilge agus Foras na Gaeilge.

• Tá athbheochan na Gaeilge ar siúl faoi láthair, ar mhaith leat páirt a ghlacadh. Léigh beagán Gaeilge gach lá ar Extrag.ie

Cliceáil ar cheann de na lógónna chun an stáisiún teilifíse agus na stáisiúin raidió Gaeilge a fháil